PICK YOUR BATTLES

Ik heb momenteel 2 pubers in huis en 1 dochter die het nest al heeft verlaten. De 2 pubers zijn momenteel behoorlijke echte pubers. Ze vinden me regelmatig irritant, ouderwets en stom. Ze lachen me uit om mijn (gebrek aan) digitale snelheid, kennis en kunde. En vooral hebben ze een mening over wat ik doe en wat ik zeg, hoe ik loop, wat we eten en de regels die ik hen opleg.

Af en toe, als ik uit het schijnbare niets weer een onweersbui over me heen krijg, schrik ik. Oef, die had ik niet zien aankomen. Of ik word boos, en heb de neiging om ongezouten uit mijn slof te schieten. Maar de keren dat ik dat deed (en doe), ben ik zolang bezig om het hele incident weer uit te praten, recht te breien en in perspectief te plaatsen, dat ik probeer zo min mogelijk uit mn stekker te gaan.  Het is makkelijker voor iedereen als ik niet óok als een puber reageer.

Een puber is bedoeld om zich voor te bereiden op zijn eigen volwassen leven. Daarvoor is het belangrijk dat hij een eigen mening vormt en duidelijk krijgt wat zijn interesses, talenten en kwaliteiten zijn. Tot die tijd kreeg hij vooral input van zijn ouders, leerkrachten en eventueel grootouders, buren en anderen die dichtbij staan. Maar zijn wereld wordt groter en de invloed van ouders en zo kleiner. Nieuwe vrienden, andere school, andere omgeving. Daarnaast verandert het lijf nogal heftig, het groeit ineens met sprongen en, de hormonen gieren er doorheen en de hersenen veranderen. Ze zijn ‘altijd moe’, kunnen eindeloos luieren en ongelimiteerd eten. Het is nogal wat.

Dus het is hard werken in de puberteit. En wij ouders, die alleen maar het beste willen voor ons kind en de puberteit al doorstaan hebben, vinden dat vaak irritant. Wij willen dat ze fit zijn, gezond eten, hun huiswerk maken, hun school goed doorlopen, de juiste vrienden hebben, zich fatsoenlijk kleden en zich ‘normaal’ gedragen. Maar dat is nou net waar die puber zich van wil losmaken. Van ons, ouders. Van onze regels, van onze ideeën, van onze mening, eigenlijk van alles dat wij met zoveel geduld, liefde en aandacht hebben aangereikt.

En helaas pindakaas voor ons, maar het is, tot op zekere hoogte natuurlijk, het goed recht van de puber om nu te gaan bepalen wat hij daar zelf van vindt en denkt. Naar mijn idee geldt bij uitstek daarom met pubers het advies: pick your battles. Geef ruimte waar je maar kunt, en wees duidelijk en consequent in wat je grenzen zijn. Laat ze rommelen, fouten maken, struikelen, blunderen, experimenteren, ervaren, inzichten opdoen, hun mening vormen en die mening weer herzien. Wees nieuwsgierig. Nieuwsgierig naar wat hen beweegt, hoe ze denken, wat ze vinden, wat ze willen en wat ze kunnen. Praat en vraag en laat je verrassen. Spiegel ze de consequenties van hun handelen en wacht af. Blijf in contact, hoe lastig dat soms ook is.

Hoe ik dat zelf dan doe? Tja, ik laveer. Ik kijk, doe, val en sta weer op. Ik laat dingen gaan en soms vind ik het te ver gaan en grijp ik weer in. Ik observeer de chagrijnige buien en probeer het niet persoonlijk op te vatten. Zelfs niet wanneer ze zeggen: ‘ik kom meestal vrolijk binnen mam, maar als jij hoi tegen me zegt, ben ik meteen chagrijnig.’ En bedankt. Ik stel af en toe eisen als het gaat over het opruimen van de keuken, hun etensresten en hun tassen en hun kamer. En wanneer ze denken dat ze tegen me kunnen praten zoals ze tegen hun vriendinnen doen: ‘Gast, wat dóe je??’ dat soort teksten, daar ben ik niet van. En ik zoek naar de humor, dat vind ik een mooie verbindingsingang. Ik probeer in contact te blijven, geen oordeel te geven maar vragen te stellen (heeeeeeel leerzaam voor mij). Het gaat regelmatig mis, maar hun directe ongezouten feedback maakt dat ik ook snel herstel en leer.

Of zoals mijn moeder regelmatig tegen me zegt: wij leerden onze kinderen praten, en nu leren zij ons te zwijgen.