Koningsnacht met pubers die bijna-af zijn

Vrijdag was het Koningsdag en de avond ervoor was het Koningsnacht. Voor onze dochter van 17 één groot feest met associaties naar het carnaval, waar ze dit jaar ook voor het eerst aan geroken heeft (met mij binnen handbereik aanwezig). Dat beviel uitermate goed en smaakt naar meer.

Ze wil naar Utrecht met een groep vrienden en vriendinnen. Volgens haar informatie rijden er de hele nacht treinen van Utrecht terug naar Hilversum, dus ze ziet geen enkele reden waarom ze ‘op tijd’ weer thuis zou moeten zijn. Wij, haar vader en ik, zien dat duidelijk anders. Uitgaan is een ding waar we afspraken over maken, dat vindt ze al lastig. Grenzen zijn er om overschreden te worden. Het is onze taak om ze te stellen. Afgelopen maanden verandert ze de afspraken ook elke keer, bij voorkeur via het oncharmante kanaal van what’s app, en altijd als ze al op stap is. Laat op de avond dus en we alleen van afstand nog kunnen bijsturen. Daarnaast zijn we afgelopen maanden al een paar keer op middernachtelijke tijden uit bed gebeld. Eerlijk is eerlijk, 1x kon ze er niets aan doen en 1x omdat ze onbezonnen al dansend van een tafel was gesprongen en daarbij haar enkel zwaar verstuikte, maar toch.

We hebben de middag vóór Koningsnacht een moeizame discussie met haar over feesten in een grote stad, Utrecht, op stap gaan met een grote groep, alle andere mensen die ook op zo’n feest rondlopen, drankgebruik als wij er geen zicht op hebben, feesten midden in de nacht als je 17 bent en de grens die wij daaraan stellen. Dat gaat natuurlijk allemaal over loslaten, vertrouwen, begrenzen, vrijheid en verantwoordelijkheid. Eerder schreef ik al eens een blog over de driehoek vrijheid, verantwoordelijkheid en vertrouwen. Nou, dit onderwerp past daar naadloos in.

Eén van haar argumenten is dat ALLE ANDEREN waar ze mee op stap gaat, geen eindtijd hebben meegekregen en zij dan de party pooper zou zijn door dat wél te hebben. Als ik check met wie ze gaat, kan ik dat maar moeilijk geloven. Dus ik geef aan dat ik dat even check bij de ouders van één van haar vriendinnen, die ik goed ken. Dat lucht op, zij zien het hetzelfde als wij dat doen en het vergemakkelijkt de discussie behoorlijk. De andere ouder en ik bespreken welke thuis tijd we acceptabel vinden, dan kunnen ze met elkaar kiezen wat ze willen. Opeens is de eindtijd van het uitgaan geen issue meer. Mooi, die grens staat.

Daarnaast ben ik een groot voorstander van gematigd alcohol gebruik. En ja, ik ben géén voorstander van helemaal geen alcoholgebruik onder jongeren tot 18 jaar. Ik begrijp dat de wet het zo regelt uit de beste bedoelingen maar ik zie het anders. Jongeren zijn volwassenen in wording, maar ze zíjn het nog niet. Ze zijn puber om te experimenteren, uit te proberen, grenzen te ervaren, fouten te maken, en te leren. Vooral heel veel te leren. Alcohol is daar een onderdeel van. Grenzen leren kennen is daar een onderdeel van. En ik ben van mening dat ze dat het beste kunnen doen als wij, hun ouders of opvoeders, daar zicht op hebben. Als ze nog thuis wonen. Omdat we het er dan over kunnen hebben, ze kunnen laten proeven en proberen. Dat de fouten die ze dan maken, nog vrij makkelijk gecorrigeerd kunnen worden. Omdat ze nog in de relatieve veiligheid van hun thuissituatie zijn.

En ik ben een beetje klaar met de hypocrisie van de tegenwoordige tijd. We mogen niet meer drinken, we mogen niet meer roken, onze kinderen worden 24/7 gevolgd en moeten continu binnen de lijntjes kleuren. We moeten allemaal brave burgers worden die over het gebaande aangelegde pad lopen en in het gareel blijven. En onze kinderen moeten aan allerlei brave verwachtingen voldoen. Ze moeten goed presteren op school (was vroeger ook veel minder belangrijk voor onze ouders, wat ik me herinner), moeten gezond eten en presteren op het sportveld. Ze mogen veel minder zich vervelen en lummelen, ze moeten entertaint worden. Terwijl de puberteit, en trouwens de rest van het leven ook, daar niet voor bedoeld is. Verandering wordt gecreëerd door onredelijke mensen, die de gevestigde orde niet accepteren. Door mensen die altijd een beetje puber blijven, die grenzen overschrijden, fouten maken, op hun bek gaan, daarvan leren, zich regelmatig vervelen en lummelen, wat ook nog hun creativiteit stimuleert.

Even terug naar de discussie met onze dochter. Ik gun haar haar vrijheid, haar plezier en haar leerervaringen. En ja, ook ik hoop dat ze niet te ver uit de bocht hoeft te vliegen om van haar fouten te leren, haar verantwoordelijkheid te nemen zodat ze het vertrouwen verdiend om haar vrijheid te geven. We hebben haar nog 1,5 jaar onder onze hoede voor ze waarschijnlijk uitvliegt en haar eigen leven buitenshuis gaat starten. Dus in deze tijd is het onze taak om haar zo goed mogelijk voor te bereiden op haar zelfstandige volwassen leven.

Lang verhaal kort, ze vliegt uit de bocht. Om kwart over elf word ik gebeld door een vriendin van haar, dat ze bij de EHBO post van het feest zit. Te veel drank. Of ik haar kan komen halen, want ze mag alleen door haar ouders worden opgehaald. Ik ken Utrecht gelukkig goed want ik heb er 5 jaar met mega veel plezier gewoond en gestudeerd. Ik mopper natuurlijk dat het toch is misgegaan, en stap in de auto. Ik worstel me door de Utrechtse feestgangers en tref haar slapend aan, de vriendin trouw zittend aan haar zijde. Ze ziet me en mompelt direct: ‘Sorry, mam. Sorry, sorry, sorry.’ Terwijl we de EHBO post uitlopen en ik de EHBO vrijwilliger meerdere keren bedank voor zijn liefdevolle, belangeloze vrijwilligerswerk, zeg ik tegen de politie agent die voor de deur staat: ‘Nou, het zal je kind maar wezen.’

De dochter zelf is teruglopend naar de auto in een opperbest humeur. Maar zodra we rijden valt ze in slaap. Ze is heftig ziek en slaapt en spuugt de hele Koningsdag zelf. Gelukkig geeft ook haar lichaam uitstekend zijn grenzen aan.

Terugkijkend op het hele incident, zijn er een aantal leerpunten. Ze heeft vriendinnen die op haar letten, zoals zij ook op hen let. Dat vind ik een geruststellende gedachte. Ze heeft haar grens met alcohol verkend en ze heeft de consequenties gevoeld en ervaren. Ze heeft haar eigen kwetsbaarheid gezien en de (destructieve) kracht van alcohol. Ze heeft het verschil ervaren tussen feesten en uitgaan in een relatief kleine plaats en een grote stad. En intussen heeft ze ook nog plezier gemaakt. Ja zeker, ook dat is een leerpunt.

Begrijp me goed: ik ben géén voorstander van grenzeloos alcohol gebruik. Ik ben voorstander van leren in een veilige omgeving. Onder toezicht. Van ervaren binnen veilige grenzen. En ik ben voorstander van eerlijkheid, van duidelijkheid en van matigheid. Ik ben erg van ervaren binnen bandbreedtes. Elke week of meerdere malen je kind dronken zien duidt vaak op een ander onderliggend probleem. Wat dan aangekeken mag worden.

Maar ervaren op een manier waarbij de schade beperkt en herstelbaar blijft, vind ik een gezonde zaak.

Immers zijn we niet allemaal jong geweest? Hebben we zelf in de tijd van ons 16e tot ons 24e (ongeveer) niet regelmatig behoorlijk domme dingen gedaan? Waar wij nog mee weg kwamen omdat er geen mobiele telefoons waren en we nog redelijk anoniem van alles konden uitvreten? Zaken waar onze ouders gewoon geen weet van hadden, omdat we veel makkelijker onze goddelijke eigen gang konden gaan? Waar presteren en braaf zijn nog veel minder ‘moesten’?

Daarom steek ik hier een hart onder de riem voor alle ouders die worstelen met grenzen en ervaringen voor hun pubers. Die hun kinderen aan de maatschappij willen afleveren als liefdevolle, zelfstandige, verantwoordelijke mensen die steeds meer hun eigen weg kunnen gaan. En de schaduwkant van fouten maken, teleurstelling ervaren, grenzen overschrijden die erbij hoort, aankunnen. Die accepteren dat onze kinderen niet aan het ideale plaatje voldoen. Dat ze domme dingen doen, die ze zelf wellicht ook gedaan hebben. Die weten dat de hypocrisie van nu geen leukere mensen van ze maakt. Die weten hoe het was om net zo oud te zijn als hun eigen kinderen nu en daar met liefde en de wijsheid en ervaring van hun huidige leeftijd naar kijken. Aan al die ouders: You are not alone.